Wat als lezen en rekenen moeilijker is: alternatieve methodieken

Soms verloopt leren niet vanzelf. Voor sommige kinderen is lezen een dagelijkse worsteling, terwijl anderen rekenen ingewikkeld vinden. Dit kan frustrerend zijn voor het kind, maar ook voor ouders, leerkrachten en scholen die het beste willen ondersteunen. Gelukkig bestaan er tal van doelgerichte methodieken die het leren gemakkelijker, leuker en effectiever maken.

In dit artikel geven we een overzicht van verschillende lees- en rekenmethodes die speciaal ontwikkeld zijn voor kinderen die extra hulp kunnen gebruiken. We leggen kort uit:

  • Wat de methode inhoudt

  • Voor wie ze bedoeld is

  • Hoe ze werkt in de praktijk

  • En, waar mogelijk, een indicatie van de kostprijs

Lezen

Lees je honger

  • Wat:

    Lees je honger biedt een nieuwe kijk op het leesonderwijs. Het is een methode voor functioneel en voorbereidend lezen en werkt met woorden die te maken hebben met het thema voeding. Het pakket is oorspronkelijk ontwikkeld voor kinderen in het buitengewoon onderwijs type 2, maar wordt intussen breder ingezet.

    Het ultieme doel: een directe succeservaring creëren voor het kind.

  • Doelgroep: Leerjaar 1 t.e.m. 3, vooral kinderen die lezen niet leuk vinden of nog weinig leeservaring hebben.

  • Pluspunt:
    Veel aandacht voor motivatie en keuzevrijheid.
    gericht op functionele woorden en succeservaringen
    weinig visuele afleiding -> geschikt voor kinderen met ASS of AD(H)D
    Zeer bruikbaar voor anderstalige nieuwkomers

  • Kostprijs: Ongeveer €200 – €250 voor een startpakket. Losse materialen variëren per thema.

“Essentieel aan Lees je honger is het bevorderen van de transfer van leerstof. Kinderen zoeken en herkennen letters, woordstukken of woorden in hun omgeving — bijvoorbeeld in winkels of het straatbeeld. Door het lezen te koppelen aan concrete, dagelijkse situaties, voelen kinderen dat ze kennis opbouwen met een doel. Dit verhoogt hun zelfvertrouwen.”

Leespraat is een holistische methode waarin lezen, spreken, communiceren, sociaal-emotionele ontwikkeling en zelfredzaamheid hand in hand gaan. De methode start vanuit globale woordherkenning: kinderen leren betekenisvolle woorden uit hun dagelijkse communicatie herkennen. Van daaruit leren ze stap voor stap de woorden analyseren.

 

Bijzondere kenmerken van Leespraat:

  • Betekenisvol lezen vanaf het begin → alle lezen is begrijpend lezen

  • De eigen leefwereld staat centraal → lezen gekoppeld aan beleven

  • Lezen om te communiceren → leren lezen ondersteunt het leren praten

  • Vroege start mogelijk → vanaf 2 jaar tot en met jongvolwassenen

  • Geen auditieve voorwaarden → kinderen leren lezen via de visueel-analytische route

  • Volgt 5 fasen van leren lezen (de ‘boom van Leespraat’):

    1. Motiveren

    2. Leeswoordenschat opbouwen

    3. Letters herkennen en benoemen

    4. Woorddelen leren herkennen

    5. Zelf onbekende woorden leren lezen

Leespraat werkt via ontwikkelingsgerichte interactie: het leren ontstaat uit een gesprek waarin de inbreng van het kind centraal staat. Ouderbetrokkenheid is cruciaal om succes en generalisatie te waarborgen.

Lezen met beelden

Lezen met beelden 1: Vaar je mee? combineert technisch lezen, begrijpend lezen en functioneel lezen. Het programma start met een stevige basis in technisch en begrijpend lezen en vervolgt met functioneel lezen op twee niveaus:

  • Niveau 1: voor kinderen die meer ondersteuning nodig hebben

  • Niveau 2: voor kinderen die sneller mee kunnen

Voor wie geschikt:

  • Kinderen met spraak- en taalstoornissen

  • Beelddenkers

  • Anderstalige nieuwkomers

  • Kinderen met dyslexie

  • Kinderen met ASS dankzij de voorspelbare opbouw

Door woorden visueel te koppelen aan beelden wordt begrijpend lezen gestimuleerd. De gestructureerde en rustige lay-out maakt de methode ook auti-vriendelijk. Het pakket bevat maar liefst 950 pagina’s met oefeningen.

Pluspunten:

  • Zeer visuele, betekenisvolle aanpak

  • Geschikt als aanvulling op reguliere leesmethodes

  • Bevordert motivatie en begrip

Kostprijs: ± €150 – €250 afhankelijk van het pakket.

Liever lezen

Liever lezen is ontwikkeld voor leerlingen in type 2, maar biedt groeikansen voor alle kinderen bij wie het leerproces een extra duwtje in de rug kan gebruiken.

De methode helpt leerlingen die:

  • Moeite hebben met het gewone leesparcours

  • Sterker reageren op visuele boodschappen

  • Extra ondersteuning nodig hebben door talige, gedragsmatige, motorische of sociaal-emotionele factoren

 

Het doel is kinderen te stimuleren om visuele boodschappen, picto’s, woorden en letters functioneel en betekenisvol te leren begrijpen — en tegelijk echt te leren lezen.

Pluspunten:

  • Breed inzetbaar, ook buiten type 2

  • Benadrukt motivatie en betekenisvol lezen

  • Gericht op een positieve leerervaring

Kostprijs: ± €300 voor een compleet pakket.

Rekenlijn

Rekenlijn is een methode die kinderen leert in het hoofd te rekenen en ontmoedigt het gebruik van concreet materiaal. Het is ontwikkeld voor rekenzwakke kinderen en werkt met een stappenprogramma dat de weg van buiten naar binnen ondersteunt.

 

Kenmerken:

  • Somtypes stap voor stap aanleren → bijvoorbeeld eerst +1, dan +0, dan +2

  • Elke som gekoppeld aan een vaste strategie

  • Veel herhaling en expliciete oefening met flitskaarten

  • Specifieke oefeningen voor switchen tussen somtypes

  • Werkt met betekenisvolle gehelen voor splitssommen (bijv. wielen, handen, benen)

  • Min-sommen worden pas na de splitsen geïntroduceerd om verwarring te vermijden

  • Inclusief leerlijn tellen en getallen tot 100 en cijfers schrijven

 

Doel: een stevige basis leggen door zo veel mogelijk sommen aan te leren met zo weinig mogelijk strategieën.

Kostprijs: ± €150 – €200 voor een basispakket.

Cirkelrekenen

Cirkelrekenen is een rekenstrategie die rekenen visueel en concreet maakt.

Kenmerken:

  • Rekenen wordt minder abstract door gebruik van cirkels

  • Stimuleert multi-sensorieel handelen

  • Kan geïntegreerd worden in andere methodieken, zoals RekenTrapperS

  • Ideaal voor kinderen die moeite hebben met automatiseren en inzicht in getalrelaties

Kostprijs: ± €80 – €120.

Ieder kind leert op zijn eigen tempo en op zijn eigen manier. Wanneer lezen of rekenen moeilijker gaat, is het belangrijk om tijdig de juiste ondersteuning te bieden. De methodieken in dit artikel bieden praktische handvatten om kinderen stap voor stap verder te helpen, met oog voor hun talenten én uitdagingen.

Door goed samen te werken – ouders, leerkrachten, scholen en leersteuncentra – kunnen we ervoor zorgen dat elk kind de kansen krijgt die het verdient. Heb je vragen of wil je advies over welke methode het beste aansluit bij jouw leerling of kind? Neem gerust contact op met jouw miniteam. Samen zoeken we naar de aanpak die het verschil maakt.